Ông chủ bí ẩn của TikTok ‘tiến thoái lưỡng nan’ trước lệnh cấm Mỹ

THU AN - 26/07/2020 13:33

(doanhnhantrevn.vn) - Trương Nhất Minh - doanh nhân Trung Quốc khá kín tiếng, đã lèo lái ‘con thuyền’ TikTok trở thành mạng xã hội được giới trẻ khắp thế giới ưa chuộng. Giờ đây, tỷ phú 37 tuổi nỗ lực cứu ‘đứa con đẻ’ khỏi mối đe dọa từ chính phủ Mỹ.

Ra mắt năm 2016, TikTok là ứng dụng âm nhạc - mạng xã hội có tốc độ phát triển nhanh nhất thế giới hiện nay, thu hút hơn 2 tỷ lượt tải xuống. Nền tảng này cho phép người dùng làm các video ngắn, kèm hiệu ứng, nhãn dán đa dạng và nhạc nền hấp dẫn, tạo ra nhiều trào lưu “gây sốt”.

Trương Nhất Minh (Zhang Yiming) sinh năm 1983 tại tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc. Là nhà sáng lập ứng dụng nổi tiếng TikTok và startup ByteDance có giá trị nhất thế giới, nhưng ông ít khi xuất hiện trước truyền thông. Ảnh: IT 

Mặc dù TikTok len lỏi thành công vào đời sống công nghệ toàn cầu, nhưng không nhiều người biết rõ về người đàn ông đứng sau ứng dụng này và công ty mẹ ByteDance - nhà sáng lập Trương Nhất Minh, tỷ phú giàu thứ 10 Trung Quốc với khối tài sản 16,2 tỷ USD. 

Làm thế nào mà một kỹ sư phần mềm thúc đẩy TikTok vượt qua YouTube, Tinder, Tencent Video... để trở thành ứng dụng kiếm tiền nhiều nhất thế giới? Thành công đó chắc chắn không phải chỉ đến từ nỗ lực sau một đêm. Tỷ phú Trương Nhất Minh hẳn đã bước qua rất nhiều chông gai, có sai lầm, thất bại… để đến được vị trí hôm nay.

Cuộc chạy nước rút

Các nhà đầu tư mạo hiểm vào ByteDance đã thảo luận với Trương Nhất Minh và đưa ra các phương án đối phó trước cáo buộc của Mỹ rằng ứng dụng chia sẻ video này xâm phạm quyền riêng tư, cung cấp thông tin người dùng cho chính phủ Trung Quốc, giữa lúc hai nền kinh tế hàng đầu thế giới leo thang căng thẳng. Một trong những đề xuất đó là startup kỳ lân ByteDance cân nhắc bán lượng lớn cổ phần TikTok cho các nhà đầu tư Mỹ để tiếp tục được lưu hành trên đất nước này.

Thời gian gần đây, ông Trương Nhất Minh và ByteDance cố gắng “làm sạch” tên tuổi của mình trước các cáo buộc bằng cách đẩy mạnh hoạt động của TikTok ở xứ cờ hoa, mở văn phòng chính tại Los Angeles. Tháng 5 vừa qua, doanh nhân người Mỹ Kevin Mayer - cựu giám đốc Walt Disney, được bổ nhiệm làm giám đốc điều hành mới của “gã khổng lồ” mạng xã hội Trung Quốc.

Ngoài ra, công ty cũng trấn an các nhà lập pháp rằng dữ liệu người dùng sẽ không được chia sẻ ra bên ngoài quốc gia này, đồng thời tăng cường vận động hành lang ở thủ đô Washington, hứa hẹn tạo ra 10.000 việc làm...

Chưa dừng lại ở đó, ngày 24/7, thông tin từ Bloomberg cho biết ByteDance sẽ bỏ ra 200 triệu USD thành lập quỹ sáng tạo, dự kiến ra mắt vào tháng 8. Động thái này nhằm giữ chân người dùng Mỹ, khuyến khích họ tiếp tục sáng tạo nội dung đăng tải và có thể kiếm tiền trực tiếp từ ứng dụng.

TikTok dần đánh mất 2 thị trường quan trọng là Ấn Độ và Mỹ. Giấc mộng toàn cầu hóa đứng trước nguy cơ bị thổi bay. Ảnh: IT

Tuy nhiên, những nỗ lực của người đàn ông bí ẩn đứng sau tham vọng đưa TikTok trở thành ứng dụng toàn cầu đầu tiên của Trung Quốc cạnh tranh với Google, Apple, là chưa đủ. Đầu tháng này, Ngoại trưởng Mike Pompeo cho biết Mỹ "đang nghiêm túc xem xét cấm các ứng dụng mạng xã hội Trung Quốc, bao gồm TikTok”. Tổng thống Trump đã nhanh chóng khẳng định thông tin đó là thật. Cố vấn thương mại Nhà Trắng Peter Navarro sau đó cũng cảnh báo TikTok sẽ phải đối mặt với hành động mạnh mẽ từ chính quyền Washington, có thể diễn ra trước thềm bầu cử tổng thống Mỹ vào tháng 11. Bên cạnh đó, vị này cáo buộc doanh nhân Kevin Mayer là "con rối người Mỹ" của tập đoàn Trung Quốc.

Nếu TikTok bị liệt vào danh sách đen của Mỹ, nhiều công ty công nghệ hàng đầu thế giới như Apple hay Google của Alphabet sẽ loại bỏ nền tảng đình đám này khỏi cửa hàng ứng dụng điện thoại di động.

Ngoài ra, công ty con của ByteDance đang bị Ủy ban Đầu tư nước ngoài Mỹ (CFIUS) điều tra về thương vụ mua lại Musical.ly vào năm 2017, sau đó sáp nhập với TikTok. Phần mềm hát nhép này được xem là chất xúc tác cho thành công của ứng dụng.

Trước hàng loạt sức ép từ Mỹ, giấc mơ xây dựng công ty toàn cầu của tỷ phú Trương Nhất Minh sẽ trở thành sự thật? Những kịch bản nào có thể cứu TikTok khỏi “cửa tử”? 

Theo Bloomberg, ứng dụng này có thể được bán cho các nhà đầu tư Mỹ. Tuy nhiên, không chắc chính quyền Trump từ bỏ lệnh cấm hay không. Bên cạnh đó, giá của thương vụ cũng là vấn đề. Liệu bên mua kịp huy động đủ vốn để có được lượng lớn cổ phần với mức giá thỏa đáng, khi giá trị của TikTok đang tăng mạnh, với ước tính từ 20 - 40 tỷ USD.

Trong khi đó, nhà sáng lập Trương Nhất Minh muốn giữ quyền kiểm soát TikTok. Bởi vì ông nhận thấy “đứa con ông” đang phát triển thành một trong số ít doanh nghiệp quảng cáo trực tuyến lớn, bên cạnh Facebook và Google. Tỷ phú sinh năm 1983 đã giữ thái độ bình tĩnh trước lệnh cấm TikTok ở Ấn Độ - thị trường nước ngoài lớn nhất về lượng người dùng, sau cuộc đụng độ biên giới với Trung Quốc, nhưng sẵn sàng chuyển trụ sở ra khỏi đại lục, để chứng minh không liên quan đến chính quyền Bắc Kinh cùng những vấn đề chính trị nhạy cảm.

Một kịch bản khiêm tốn hơn là chỉ bán hoạt động của TikTok ở Mỹ. Đối với các nhà đầu tư mạo hiểm, điều này giúp có được mức giá hợp lý, trong khi ông Trương Nhất Minh vẫn giữ quyền kiểm soát tình hình công ty. Đặc biệt, Mỹ sẽ giảm bớt lo ngại, vì thông tin người dùng nằm trong tay một doanh nghiệp địa phương. Tuy nhiên, TikTok có thể mất đi sức mạnh tổng thể của công ty toàn cầu. Các nhà quảng cáo sẽ phải làm việc với hai bên riêng lẻ, các kỹ sư phần mềm cũng chật vật đáp ứng nhu cầu người dùng ở các khu vực địa lý khác nhau. 

Sẽ ra sao nếu tách công ty mẹ ByteDance thành các chi nhánh ở Trung Quốc và nước ngoài? Về lý thuyết, ông Trương Nhất Minh đủ khả năng thành lập trụ sở toàn cầu ở Mỹ hoặc Anh để điều hành doanh nghiệp. ByteDance được coi là nhà phát triển phần mềm đầy tiềm năng, với các ứng dụng điện thoại thông minh rất phổ biến về tin tức, giải trí và hơn thế nữa. Kịch bản này khá ấn tượng khi giải quyết được những lo ngại về quyền kiểm soát của Trung Quốc đối với kho ứng dụng của ByteDance. Phiên bản nội địa Douyin thậm chí hoạt động mạnh hơn TikTok ở nước ngoài. ByteDance tại Trung Quốc đã phát triển rất nhanh và đang mở rộng các dịch vụ mới, trong đó có giáo dục.

Có lẽ kịch bản khó xảy ra nhất là tỷ phú Trương Nhất Minh chuyển đến Mỹ và điều hành ByteDance. Nhiều năm qua, doanh nhân 37 tuổi thường xuyên lui tới California khi startup kỳ lân mở rộng thị trường nước ngoài. Với chương trình thị thực của Washington dành cho những lao động xuất sắc, nhà sáng lập Trương Nhất Minh có thể ở Mỹ gần một năm. Tuy nhiên, điều này sẽ gây tranh cãi ở quê nhà.

Cố vấn thương mại Nhà Trắng Peter Navarro từng nói rằng việc tách thành công ty Mỹ không giúp ích gì cho Mỹ, vì chính phủ phải trả cho Trung Quốc hàng tỷ USD để đổi lấy đặc quyền có TikTok hoạt động trên đất Mỹ.

Con đường chinh phục thị trường toàn cầu liệu có rộng mở chào đón TikTok? Ứng dụng này sẽ chịu chung số phận với "đồng hương" Huawei? Trương Nhất Minh có đường lui trong cuộc chiến toàn cầu hóa? Tất cả phụ thuộc vào mọi quyết định của nhà sáng lập kín tiếng này trong tương lai.

Theo Bloomberg


(0) Bình luận
Tin nổi bật doanh nhân trẻ
Dành cho bạn & mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO