Cần thành lập Tổ công tác của Chính phủ về Sandbox

HƯƠNG GIANG - 07/11/2019 14:12

(doanhnhantrevn.vn) - Nhiều chuyên gia cho rằng, nhằm thích ứng với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, việc cần làm hiện nay là thành lập Tổ công tác Chính phủ về Sandbox để điều phối và thực thi thống nhất tầm nhìn chính sách của Chính phủ về chính sách công nghệ.

Đến thời điểm này, Việt Nam là nước duy nhất trong nhóm 5 nước trong khu vực chưa thực thi sandbox. Ảnh: I.T

Tại tọa đàm “Thúc đẩy triển khai cơ chế Sandbox trong kinh tế chia sẻ tại Việt Nam”, do Báo Đầu tư tổ chức sáng 7/11, ông Nguyễn Quang Đồng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu chính sách và Phát triển truyền thông bày tỏ, cách mạng công nghiệp 4.0 (CN 4.0) mở ra nhiều cơ hội, đồng thời cũng đặt ra nhiều thách thức với mỗi quốc gia, tổ chức và cá nhân; đã và đang tác động ngày càng mạnh mẽ đến tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế, xã hội đất nước.

Ông Đồng nhấn mạnh, trong khu vực Đông Nam Á, Singapore, Thái Lan, Indonesia, Malaysia đều đã thực hiện cơ chế thử nghiệm pháp lý, duy chỉ còn Việt Nam vẫn đang bị bỏ lại phía sau vì vẫn tiếp tục “bàn” nhưng chưa thấy kết quả.

Tuy nhiên trên thực tế, các doanh nghiệp Việt Nam và doanh nghiệp nước ngoài đều đang kinh doanh các sản phẩm, dịch vụ đăng trưng của nền kinh tế chia sẻ dù chưa có hành lang pháp lý chính thức.

Các lĩnh vực vận tải, dịch vụ lưu trú phục vụ du lịch, công nghề tài chính là 3 lĩnh vực chứng kiến sự bùng nổ của các hoạt động khởi nghiệp và kinh doanh. Trong bối cảnh khi không có sandbox (khung thể chế thí điểm, cho phép một số ít doanh nghiệp thử nghiệm các công nghệ mới, mô hình kinh doanh mới trong môi trường thực tiễn nhưng có phạm vi và thời gian xác định) cho cộng đồng khởi nghiệp ở Việt Nam, thì việc thành lập doanh nghiệp ở nước ngoài (Singapore, Estonia…) để kinh doanh tại Việt Nam trở thành một kênh phòng tránh rủi ro pháp lý phổ biến.

Bên cạnh đó, một môi trường pháp lý “tranh tối tranh sáng” và việc thực thi pháp luật còn thiếu nhất quán, có thể tạo ra rủi ro trong ngắn hạn và dài hạn cho doanh nghiệp, đặc biệt là rủi ro “hồi tố”, cũng như thất thoát cho Nhà nước như thất thu thuế, tạo ra các thị trường phi chính thức.

“Mặc dù ở tầm vĩ mô, Chính phủ luôn nêu cam kết cao cho việc “thúc đẩy CN 4.0”, “Kinh tế số”, “Make in Việt Nam” đều ở tầm thực thi, nhưng các kết quả đạt được lại chưa rõ nét. Cả Chính phủ lẫn lãnh đạo các bộ đều tuyên bố ủng hộ sandbox, đều đặt ra nhiều mốc thời gian khác nhau và các hứa hẹn sandbox, nhưng đến thời điểm này, Việt Nam vẫn là nước duy nhất trong nhóm 5 nước trong khu vực chưa thực thi sandbox”, ông Đồng thẳng thắn nói.

Cần tạo hành lang pháp lý cho sandbox. Ảnh: I.T

Để giải quyết tình trạng chậm trễ này, theo TS. Trần Thị Quang Hồng, Trưởng Ban nghiên cứu pháp luật Dân sự - Kinh tế, Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp, việc triển khai cơ chế sandbox đòi hỏi cơ quan quản lý phải vượt qua chức năng thực thi pháp luật thông thường và có sự chủ động nhất định trong việc tiến hành các biện pháp quản lý cụ thể. 

Đồng thời, sự chủ động đó phải có những ràng buộc nhất định để đảm bảo quá trình thử nghiệm được thực hiện công bằng, hiệu quả và đồng bộ, tránh lạm quyền, phục vụ được cho mục tiêu là không làm mất cơ hội ứng dụng công nghệ mới do các quy tắc pháp luật chậm được ban hành hay thay đổi, đồng thời qua đó xác định được các yêu cầu thay đổi pháp luật phù hợp với yêu cầu điều chỉnh các vấn đề phát sinh từ công nghệ mới sau thử nghiệm. 

Ông Lê Trọng Minh, Tổng biên tập Báo Đầu tư nêu quan điểm việc đổi mới tư duy quản lý kinh tế, xây dựng và hoàn thiện các cơ chế phù hợp, đặc biệt với những ngành kinh doanh mới như kinh tế chia sẻ, Fintech… đòi hỏi những giải pháp quyết liệt từ tạo lập khung khổ chính sách tới hành động của các cơ quan quản lý nhà nước. Trong đó, tư duy chấp nhận những cái mới chưa có tiền lệ là quan trọng nhất.

Theo ông Minh, đây không chỉ là yêu cầu riêng rẽ tại Việt Nam, mà với kinh nghiệm thực tế trên thế giới, khái niệm "điều chỉnh thử nghiệm - Regulatory Sandbox" đã được hơn 30 nước sử dụng sau khi ra đời tại Vương quốc Anh năm 2015. 

Đưa ra khuyến nghị để khơi thông điểm nghẽn về cơ chế thử nghiệm pháp lý, ông Nguyễn Quang Đồng nêu 2 giải pháp tập trung cho hai vấn đề: Đó là tạo hành lang pháp lý cho sandbox nói chung, và thực thi cấp phép sandbox. 

Trong đó, ưu tiên lớn nhất là Chính phủ cần thành lập ngay tổ công tác của Chính phủ về sandbox gồm lãnh đạo các bộ chính gồm bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Tư pháp, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Giao thông vận tải và Bộ Công thương để điều phối và thực thi thống nhất tầm nhìn chính sách của Chính phủ về chính sách công nghệ. Đây là những bộ liên quan nhiều nhất đến lĩnh vực công nghệ mới. “Tổ công tác này có 2 vai trò, đó là đưa ra quy định về cơ chế thực thi cơ chế Sandbox, đồng thời đề xuất các cải cách chính sách và pháp lý", ông Đồng nói.

Tại buổi tọa đàm, bên cạnh những đề xuất của các chuyên gia, các doanh nghiệp tham dự cũng đã đưa ra các đề xuất xây dựng cơ chế và quản lý sandbox và nhận được sự ủng hộ của các đại diện các cơ quan quản lý nhà nước...


(0) Bình luận
Tin nổi bật doanh nhân trẻ
Dành cho bạn & mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO