Cần nguồn lực tư nhân để phát triển không gian công cộng

HUYỀN TRANG - 27/07/2020 11:45

(doanhnhantrevn.vn) - Theo các chuyên gia, những không gian công cộng muốn phát triển cần có sự đóng góp ý tưởng từ cộng đồng và sự góp sức của khu vực doanh nghiệp tư nhân, với cơ chế giám sát và vận hành rõ ràng, để mọi người dân được thụ hưởng lợi ích.

Không gian công cộng ở Hà Nội chỉ đạt 3m2/người, là sức ép lớn với việc quy hoạch đô thị và đảm bảo đời sống của người dân. Ảnh: I.T.

Thành phố Hà Nội liệu có trở thành một nơi đáng sống nếu có quá ít không gian công cộng và những khu vực này ngày càng chịu sức ép từ việc phát triển hạ tầng giao thông đô thị? Đây là trăn trở của hầu hết các chuyên gia thiết kế kiến trúc đô thị. Bởi, chất lượng của các không gian công cộng hiện nay quyết định một phần không nhỏ đến chất lượng cuộc sống của mọi người dân trong thành phố, đồng thời thể hiện bản sắc riêng của thành phố, tạo ấn tượng với du khách quốc tế.

PGS.TS Phạm Thúy Loan, Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc Quốc gia cho biết, tổng không gian công cộng bình quân đầu người tại Hà Nội chỉ đạt 3m2/người. Đặc biệt khu vực quận Hoàn Kiếm chỉ 30cm2/người. Trong khi tiêu chuẩn tối thiểu Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đưa ra phải là 9m2. Nhìn vào những con số này, thì Hà Nội còn cách rất xa… tiêu chuẩn tối thiểu. 

Theo vị chuyên gia này, khái niệm không gian công cộng ở nước ta vẫn chưa thực sự được định nghĩa rõ ràng, dẫn đến việc các nhà hoạch định chính sách vẫn còn thờ ơ với hạng mục này. Theo bà Loan, “không gian công cộng phải thực sự được phát huy, tức là phải có khả năng tiếp cận dễ dàng, thực sự phục vụ cho đời sống hằng ngày của con người”.

PGS.TS. Phạm Thúy Loan cho biết, để phát triển không gian công cộng có thể xem sự tham gia của khu vực tư nhân là một cơ hội. Ảnh: Huyền Trang.

PGS.TS Phạm Thúy Loan cũng đưa ra hai giải pháp để cải thiện khu vực không gian công cộng. Thứ nhất, cải thiện chất lượng và chức năng phục vụ đối với công viên, mặt nước, cây xanh sẵn có sẵn có. Thứ hai, diện tích đất của những nhà máy di dời nên được chuyển đổi thành quỹ đất để phát triển không gian công cộng.

Tuy nhiên, vị chuyên gia này cũng cho biết, đa phần các khu vực không gian công cộng hiện nay thường không hấp dẫn do thiếu kinh phí bảo dưỡng, chăm sóc và không thực sự sáng tạo bởi sự hạn chế của nguồn ngân sách công. Vì vậy, để phát triển không gian công cộng, nên xem xét các nhà đầu tư tư nhân như một cơ hội.

“Ngoài việc bảo tồn, cần khuyến khích các startup và các nghệ sĩ trẻ tham gia vào quá trình xây dựng và phát triển không gian công cộng bởi đây là lực lượng có nhiều ý tưởng trong thiết kế và xây dựng, có thể đảm bảo duy trì không gian tốt mà không cần đến nhiều nguồn vốn của nhà nước”, PGS.TS Phạm Thúy Loan nhấn mạnh. 

Thu hút nguồn lực từ tư nhân để phát triển không gian công cộng nhưng phải đảm bảo cơ chế giám sát và vận hành rõ ràng để đảm bảo lợi ích toàn cộng đồng. Ảnh: I.T.

Thực tế cho thấy, ở Việt Nam, nhiều khu đô thị mới mọc lên đều có tỷ lệ diện tích dành cho vườn hoa cây xanh, công trình giao thông xây dựng các công trình phục vụ công cộng và đã triển khai được nhiều dự án đạt hiệu quả tốt. 

Việc khuyến khích tư nhân tham gia vào phát triển hệ thống không gian công cộng đã phát huy hiệu quả kinh tế – xã hội ở các thành phố tại Việt Nam. Nổi bật là dự án thuộc khu đô thị Phú Mỹ Hưng (TP.HCM), khu đô thị Việt Hưng, dự án Rivesite, khu đô thị Ecopark (Hà Nội), các dự án cải tạo chỉnh trang dọc sông Hàn và xây dựng khu đo thị mới ở Sơn Trà (Đà Nẵng)… 

Nhiều khu đô thị được cải tạo hoặc đầu tư xây dựng mới với những “không gian công cộng kiểu mới” để phục vụ nhu cầu vui chơi giải trí của người dân. Các nhà đầu tư xây dựng các khu đô thị như Tập đoàn Vingroup sẵn sàng bỏ ra quỹ đất lớn xây công viên ánh sáng như Singapore, hay làm bãi cát trắng trải dài bên hồ nước nhân tạo, thậm chí làm hẳn 1 khu vườn theo phong cách Nhật Bản với hàng chục cây tùng giá trị 100 tỷ chỉ để cư dân có không gian vui chơi, thư giãn hay picnic cuối tuần. 

Tuy nhiên, PGS.TS Phạm Thúy Loan cũng cho rằng, tất cả những loại không gian tư nhân, kinh doanh tạo ra ảo tưởng rằng không gian công cộng trong thành phố vẫn tồn tại và phát triển. Nhưng trên thực tế những không gian chức năng đó đã vô tình tạo ra sự tách biệt giữa các tầng lớp xã hội và thu nhập trong một đô thị. Trong khi đó, mục đích của phát triển không gian công cộng là giúp mọi người dân đều có thể tiếp cận và thụ hưởng.

Vì vậy, theo chuyên gia này, để việc xã hội hóa đầu tư và vận hành các không gian công cộng hiệu quả, cần có cơ chế giám sát và quản lý sử dụng không gian này một cách rõ ràng, đảm bảo cân đối được lợi nhuận nhà đầu tư và lợi ích của cộng đồng. 


(0) Bình luận
Tin nổi bật doanh nhân trẻ
Dành cho bạn & mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO